Stolpersteine, struikelstenen heten ze… Kleine blinkende messingplaatjes van tien bij tien centimeter verwerkt in de, voor de rest saaie, Luikse stoep. Ze hebben de vorm van een kassei (kinderkopje) en vormen onderdeel van een groter geheel.

We hebben het hier over een project van de Duitse kunstenaar Gunter Demnig. Met deze Stolpersteine wilde hij niet zomaar een kunstwerk neerzetten, maar een waar monument voor de slachtoffers van de holocaust. Je vindt ze nu in menige Europese Gemeente, er zijn er al meer dan zeventigduizend gemaakt en geplaatst. Ook in Luik liggen er dertien stuks, her en der door de stad verspreid. Als je de tijd neemt om stil staan voor zo’n herdenkingsplaatje, ontwaart zich de naam van één van deze slachtoffers, de geboorte-, deportatie- en eventuele sterfdatum alsook de plaats van overlijden (vaak een concentratiekamp). Het stukje stoep waar je op staat krijgt zo opeens een hele andere plaats in ruimte en tijd. Als je vervolgens opkijkt ontwaart zich eveneens een stukje leven van het slachtoffer zelf. De Stolpersteine worden namelijk geplaatst voor het voormalig woonhuis van de vermelde man, vrouw of kind.

Hier liggen de Stolpersteine van Luik:

  • Rue Vinave d’Ile 16 (steen zelf ligt bij nummer 14): voor Aron Wolfson (vermoord)
  • Rue Matrognard 7: voor Caroline Goldstein (vermoord)
  • Rue devant les Ecoliers 3: voor Strul Nemeth (vermoord), Sura Frydla Nemeth-Sabovitch (vermoord), Blanca Sabovic-Ova (vermoord), Frida Nemeth (overleefd), Gilles-Jules Nemeth (vermoord), Emile Nemeth (vermoord)
  • Rue des Champs 24: voor Marcel-Majer Bulka (vermoord) en Albert Bulka (vermoord)
  • Rue Grétry 229 : voor Alec Bergman (overleefd)
  • Rue Edouard Remouchamps 27: voor Jacques Goldstein (vermoord) en Emma Goldstein (vermoord)

Het project van Gunter Demnig kan op veel bijval rekenen van scholen, bedrijven, gemeentes maar ook van veel particulieren. In principe kan iedereen een aanvraag indienen voor het plaatsen van een Stolperstein (alhoewel het wel wat kosten met zich meebrengt). De verwerking van de aanvraag kan wel even wat tijd in beslag nemen, maar daar staat dan wel herdenkingsplaatje tegenover, voor iemand wiens dromen en leven op gewelddadige wijze werd beëindigd. Meer informatie vind je hier.

“Een mens is pas vergeten als zijn of haar naam vergeten is”, aldus de kunstenaar.